Het weinig pluriforme WNL

 

Henk Witte, 28-11-2020.

Het clubje gelijkgestemden, waarbij het gesloten groepje gasten zo vaak aanschuift dat ze de presentatrice intussen als een goede vriendin beschouwen en tutoyeren en waardoor zelfs maar een ietsiepietse kritisch vraaggesprek uitgesloten is geraakt, inderdaad, ik heb het over WNL, is wel erg met zichzelf ingenomen. Tegengeluiden zijn er niet of nauwelijks meer.  

Eerlijkheid gebied te zeggen dat intussen de meeste actualiteiten programma’s nog slechts verworden zijn tot doorgeefluik van de actualiteit en wat magertjes becommentarieerde aanvullingen. Discussie met voor- en tegengeluiden zijn allang verleden tijd, maar WNL maakt het zowel in haar midweekse programma’s alsook op de zondagochtend wel erg bont. Alsof er geen pluriforme samenleving bestaat.

Zonder ook maar een greintje weerwoord kunnen de aanwezige gasten hun steeds weer zeer eenzijdige verhaal over de dagdagelijkse ontwikkelingen kwijt, daarbij de kijker met een wat bredere blik op de dingen volledige miskennend.  Deze week doen de diverse gasten hun uiterste best om een alternatief voor het ter ziele gaande Forum voor Democratie van de grond te krijgen. Er is een gat op rechts is de algemene overtuiging en de kiezer heeft laten zien daar behoefte aan te hebben, zo vindt men bij de rechtse omroep alom. Dat is maar de vraag.

Een belangrijk deel van de kiezer is ontevreden. Dat is niks nieuws, er zal altijd een groep van kiezers zijn die klaagt, over wat dan ook, en die, weinig principieel als ze zijn, vooral gaan voor een vorm van protest. Een proteststem en dan is de verleiding om achter populistisch kretologie aan te lopen groot. In de tweede helft van de vorige eeuw groepeerden zich de ontevredenen vooral op links. Nu zit die ontevredenheid op rechts, maar daarmee is geenszins gezegd dat de mensen ook werkelijk rechts zijn, zo min als iedereen die in de jaren zestig en zeventig links stemden ook werkelijk links was. Er is altijd wel weer bij  een deel van de kiezers behoefte aan verandering, een stevigere aanpak van wat men ziet als misstanden of  tenminste onrechtvaardig. Daar zijn steeds wisselende motieven voor. In de vorige eeuw stonden vraagstukken over oorlog, vrede en bewapening centraal, tegenwoordig gaat de aandacht naar zaken als de vluchtelingen, het klimaat en in mindere mate de Europese Unie. Zaken waar vooral de populisten nu flink op inspelen. De onvrede in het algemeen staat niet zo heel ver af van de visie op de overheid in de zestiger, zeventiger en tachtiger jaren. De democratie functioneert niet naar behoren (toen en nu leidend tot nieuwe politieke bewegingen), de politiek is de voeling met de samenleving kwijt geraakt, zoals zo pijnlijk is gebleken bij de toeslagenaffaire, de kloof tussen rijk en arm wordt almaar groter (er is niks nieuws onder de zon), starters vinden hun weg niet meer, de scheefgroei en de uitbuiting op de huizenmarkt neemt toe ten koste van de woningzoekenden, de arbeidsmarkt functioneert niet goed, waardoor we buitenlanders nodig hebben die vervolgens om andere redenen, zoals huisvesting, weer worden weggekeken, de pensioenen staan onder druk en de bezuinigingen treffen vooral de zwakkeren en de meest kwetsbare mensen.

De crisis van 2008 kon ontstaan dankzij het doorgeslagen kapitalisme, te beginnen met de kwalijke hypotheekconstructies in de Verenigde Staten. De bankencrisis, het VS-virus, deed de rest en na de VS, waar velen hun met de foute hypotheken aangekochte huis weer moesten verlaten, steeg ook hier de werkeloosheid tot grote hoogte en kwamen ook in ons land  aangekochte woningen ‘onder water te staan’. Wie nou zou verwachten dat door zo’n crisis de bakens bij de kiezer nadrukkelijk zouden worden verzet, kwam bedrogen uit. Integendeel; in plaats van het kapitalisme of tenminste de uitwassen van het systeem de rug toe te keren ontstond er in de wereld, ook bij ons, een verdere ruk naar rechts en werd datzelfde kapitalisme juist versterkt. Onbegrijpelijk, vooral ook  omdat een nieuwe en mogelijk veel ernstiger economische crisis in dit systeem een kwestie van tijd is.

Bij de VVD lijken de ogen – een beetje – open te zijn gegaan. Zou het nou werkelijk waar zijn dat deze rechts-liberale mannen en vrouwen zich er ineens van bewust zijn geworden dat het kapitalisme doorgeslagen is, dat er toch wel grote nadelen aan het systeem van het vrije markt denken kleven en dat de overheid toch wat meer moet bijsturen om ook de zwakkere in onze samen-leving een menswaardig bestaan te gunnen? Je zou het hopen, maar te vrezen valt dat hier ‘slechts’ sprake is van politiek opportunisme, in de hoop ook ter linker zijde een graantje mee te gaan pikken. De kans is groot dat de VVD bij het zien van verschuivingen naar rechts zijn oude positie weer inneemt. Vooral nu het FvD een gat laat vallen, wil ik nog zien hoe de zgn. – lichte – verschuiving overeind blijft. De verleiding om de leeg gekomen plek op rechts op te vullen en mogelijke nieuwkomers de wind uit de zeilen te nemen zal groot zijn.

Zouden ze nou werkelijk bij de VVD inzien dat opkomen voor het midden- en kleinbedrijf niet kan samengaan met alle ruimte geven aan de grootkapitalisten in casu de groot winkelbedrijven en de almachtige postorderbedrijven die schaamteloos aan lijkenpikkerij bij de middenstand kunnen doen? Zou men er bij de VVD nu echt van doordrongen zijn dat de kapitalistische huisjesmelkers  niet handelen in het belang van woningzoekenden en die dus de overheid in de weg zitten om het woningprobleem op te lossen? Beginnen de rechts-liberalen nou echt te beseffen dat particulier onderwijs en particuliere gezondheidszorg een verdere tweedeling in de samenleving veroorzaakt? We moeten ons maar geen zand in de ogen laten strooien. Nog vandaag laat diezelfde VVD weten dat ze de subsidie op de advocatuur af willen schaffen. Lijkt het er enerzijds op dat ze zich wat gelegen laten liggen aan de zwakkeren, met de andere hand wordt die weer even snel terug in  het hok geduwd.

Terug naar WNL. Uitwassen als voornoemd zullen bij deze stevig rechtse omroep niet aan bod komen. Daar wentelt men zich liever in onrecht door deze vanuit hun kapitalistische visie te rechtvaardigen. Intussen doet de omroep zijn uiterste best om het vermeende  opschuiven van de VVD naar links op rechts gevuld te krijgen - waarbij men angstvallig uiteraard  de pijnpunten van rechtse politiek omzeilt - altijd nog in de vooronderstelling dat mensen het alternatief perse op rechts zouden moeten vinden. Ongetwijfeld zit er op links ook nog wel een gat voor de ontevreden, niet principiële kiezer die gevoelig is voor een paar simpele, aansprekende kreten.

Vooralsnog neemt, indachtig Leefbaar Nederland, Trots op Nederland, de LPF, de verdeeldheid zaaiende  en openlijk discriminerende PVV en ook Forum voor Democratie, links de kiezer toch wat serieuzer en blijft men daar ver weg van opportunisme, populisme en gemakkelijk scorende kretologieën.